ความเชื่อเรื่องพญานาค




ความเชื่อเรื่องพญานาค

ความเชื่อเรื่องพญานาค

ภาพยนตร์เรื่อง 15 ค่ำ เดือน 11 ได้บอกเล่าถึงความเชื่อ เรื่องพญานาคของผู้คนริมฝั่งแม่น้ำโขง แม่น้ำสาย สำคัญของประเทศในภูมิภาคลุ่มน้ำโขง ความเชื่อเรื่องพญานาคสำหรับผู้คนที่อาศัยอยู่ริมแม่น้ำโขง จะมีความเชื่อที่ เข้มข้น และ หยั่งรากลึกมากกว่าพื้นที่ส่วนอื่น ด้วยวิถีชีวิตที่อาศัยอยู่ริมแม่น้ำ มีการใช้ประโยชน์จากแม่น้ำมากมาย

ขณะที่กลุ่มนักวิชาการจากภายนอกได้พยายามเข้ามาศึกษาและพิสูจน์ความเชื่อเรื่องพญานาคในพื้นที่ โดยใช้หลัก เหตุผลทางวิทยาศาสตร์ เข้ามารองรับให้เกิดความน่าเชื่อถือ แต่การเข้ามาในพื้นที่เพื่อพิสูจน์ความเชื่อดังกล่าวกลับ มีผลประโยชน์แอบแฝงของผู้ประกอบการที่อาศัยข้อพิสูจน์ที่ค้นพบให้เป็นประโยชน์ต่อธุรกิจของตน

ในขณะที่ ชาวบ้านในพื้นที่ต่างมีความเชื่อในเรื่องพญานาคเป็นอย่างมาก มีการขัดเกลาความเชื่อผ่านวัฒนธรรมงานประเพณี ที่สืบสานกันมาหลายชั่วอายุคน นอกจากนั้นความเชื่อและ ค่านิยมเรื่องพญานาค ยังมีนัยของการต่อรองที่ชาวบ้าน ใช้ในการจัดสรรการใช้ทรัพยากรในแม่น้ำโขง ที่ใช้ต่อรองกับอำนาจของรัฐและกลุ่มนายทุนที่จะเข้ามาใช้ประโยชน์ จากทรัพยากรในพื้นที่

จึงทำให้เกิดการปะทะกันระหว่างความเชื่อของคนในพื้นที่กับความรู้ทางวิทยาศาสตร์เช่น ความเชื่อของบั้งไฟพญานาคที่มีการประกอบสร้างชุดความจริงอยู่หลายชุด ไม่ว่าจะเป็นความเชื่อที่เกิดจากตำนาน ผ่านการเล่าต่อ ๆ กันมา เกิดจากปรากฏการณ์ทางธรรมชาติ หรือเกิดจากฝีมือของมนุษย์ ระบบการศึกษาสมัยใหม่ ยังเป็นสิ่งสำคัญที่ทำให้ ความเชื่อในเรื่องของพญานาคของเยาวชนในพื้นที่ที่ถูกขัดเกลามาตั้งแต่เกิด

ได้มีแนวความคิดในความเชื่อดังกล่าวเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม เพราะในระบบการศึกษาได้ขัด เกลาให้ผู้เรียนต้องหาเหตุและผลมารองรับต่อความคิด ความเชื่อ หรือค่านิยมต่าง ๆ ที่เกิดขึ้น แต่อีกมุมหนึ่งก็เป็น ที่น่าสังเกตว่า บุคคลบางกลุ่มจะได้เข้ารับ การศึกษาสมัยใหม่แต่ความเชื่อต่อสิ่งที่ยังหาข้อพิสูจน์ทางวิทยาศาสตร์

ไม่ได้ยังคงเป็นสิ่งที่บุคคลยังคงเชื่ออยู่อาจเป็นไปได้ว่าแม้ได้รับการศึกษาที่ต้องให้หลักเหตุและผลในกระบวนการ คิดและเข้าใจ แต่ความเชื่อบางอย่างอาจมีนัยอื่นแอบแฝงอยู่ก็เป็นได้เช่น บุคคลอาจใช้ความเชื่อนั้นให้เอื้อ ประโยชน์ต่อตนเองหรือสังคมที่อาศัยอยู่ด้านเศรษฐกิจ เปรียบเสมือนตัวเชื่อมโยงความสัมพันธ์ระหว่างคนกลุ่ม ต่าง ๆ เข้าด้วยกัน ผ่านกิจกรรมประเพณีทำกระทำร่วมกัน และ ทำหน้าที่ในการกำหนดบทบาทในสังคม

แม้ว่าโลกจะเปลี่ยนไปตามระบบการศึกษาที่เจริญก็ตาม องค์ความรู้จาก “พญานาค” ก็ยังสอดแทรก อยู่ในวิถีชีวิตของชาวบ้านอย่างไม่อาจแยกได้ เคนคือตัวแทนวัยรุ่นของยุคใหม่ ที่สองเท้าเหยีอบเท้าละ วัฒนธรรม เขาเกิดอีสานได้รับความรู้แบบชาวบ้าน แต่พอไปเรียนที่กรุงเทพฯ ก็ได้รับความรู้แบบคนเมือง เขา ยังท้าตามคติชาวบ้านที่ย้ายสั่งสอน เขายังเคารพในพระศาสนา ภาพยนตร์ยังแสดงถึง วัฒนธรรมความเชื่อที่มีร่วมกัน

ของคนบริเวณลุ่มน้้าโขงในเรื่องของนาคและความเชื่อทาง พระพุธศาสนาที่มีความคล้ายคลึงกัน การที่ชาวบ้านแถวลุ่มน้้าโขงบริเวณจังหวัดหนองคายที่มีความเชื่อเรื่องบั้ง ไฟพยานาคยังผูกเข้ากับพระพุทธศาสนา ผู้คนเกิดความศรัทธาในหมู่มาก จนเกิดเป็นความเชื่อที่ฝั่งแน่นและ กลายเป็นวัฒนธรรมการท่องเที่ยวที่ยังหา ข้อพิสูจน์ในแง่ทางวิทยาศาสตร์และความเป็นจริงยังไม่ได้

ความเชื่อเรื่องพญานาค นั้นถือได้ว่าเป็นความเชื่อที่สั่งสมต่อ ๆ กันมาอย่างช้านาน มักจะมีข่าวรอย ประหลาดที่ปรากฏให้เห็นกันอยู่บ่อยครั้ง ซึ่งชาวบ้านต่างก็เชื่อกันว่า รอยประหลาด รูปลักษณะนี้ เป็นรอย พญานาค และมีความเชื่อว่าหากบูชา ก็จะน้าสิ่งดีๆเข้ามาในชีวิต แต่ถ้าหากลบหลู่ ก็จะส่งผลให้เกิดเคราะห์ ร้าย และ มีอันเป็นไปได้ เรื่องราวเกี่ยวกับพญานาคจึงมีส่วนเกี่ยวข้องกับศาสนาและความเชื่อของผู้คน ซึ่งใน ภาพยนตร์หลวงพ่อทางฝั่งลาว ได้ท้าให้บั้งไปเกิดขึ้น เพราะเชื่อว่าการท้าให้บั้งไฟพญานาคเกิดขึ้นให้ผู้คนได้เห็น นั้น ท้าให้เกิดความเชื่อและความศรัทธา เป็นการสืบสานความเชื่อ และ ธ้ารงรักษาศาสนาให้คงอยู่ในโลกนี้ ส่งผลให้เกิดบุญกุศลอันใหญ่หลวง แต่ท้ายที่สุดแล้วภาพยนตร์กลับไม่ได้สรุปอย่างแน่ชัดว่าแท้จริงแล้ว บั้งไฟ พญานาคนั้นเกิดขึ้น

จากการสะสมของซากต่างๆ หรือเกิดจากการกระท้าของมนุษย์ หรือการมีตัวตนจริงๆของ พญานาค เพราะก่อนเสียชีวิตหลวงพ่อได้ลงไปฝังลูกบั้งไฟดิบเพียงจ้านวนหนึ่ง แต่ลูกไฟที่เกิดขึ้นกลับมีมากมาย

ปรากฎการ์บั่งไฟพญานาค ไม่อาจอธิบายด้วยวิทยาศาสตร์ได้ชัดเจน ไม่มีใครรู้ว่าเกิดขึ้นได้อย่างไร สิ่งเหนื่อยธรรมชาตินี้เกิดขึ้นมานานแล้ว แต่ชาวบ้านสามารถอธิบายด้วยนิทานปรัมปรา ที่สอดคล้องกับพุทธ ศาสนาแบบฉบับวัฒนธรรมลุ่มแม่น้้าโขง ที่มีนาคเป็นตัวละครส้าคัญ นาคในความเชื่อของวัฒนธรรมลุ่มแม่น้้าโขงมีความส้าคัญต่อวิถีความคิด และ การด้ารงชีวิตของผู้คน มากมายเช่น นาคคือตัวแทนของความศรัทธาแรงกล้าในพระพุทธศาสนาจนถึงขนาดปลอมตัวเป็นมนุษย์มาขอ บวช นาคคือผู้พิทักษ์พุทธศาสนา นาคคือผู้ให้น้้าฝน นาคคือสะพานเชื่อมโยงจากโลกมนุษย์สู่สวรรค์ และนาค คือผู้ขุดแผ่นดินขนกลายเป็นสายน้้าใหญ่ท้าให้เกิดเมือง

หนังอธิบายคติความเชื่อนี้ผ่าน 15 ค่้า เดือน 11 ว่าบั่ง ไฟพญานาคเกิดขึ้นโดยแรงศรัทธาในพระพุทธศาสนาของมนุษย์ โดยได้รับถ่ายทอดจากพญานาคในรูปของ “ไข่ พญานาค” เพื่อเป็นพุทธบูชาในคืนวันออกพรรษา และถ่ายทอดวิธีการไปสู่ศิษย์รักอีกต่อหนึ่ง เมื่อเกิดบังไฟพญานาคขึ้นในแม่โขง ผู้คนก็ค่อย ๆ ไปชมบั่งไฟพญานาคจากน้อยสู่มากขึ้น จาก ความบริสุทธิใจกลายเป็นวัฒนธรรมการท่องเที่ยว และ แล้วคติความเชื่อชาวบ้านก็ถูกแทรกแซงด้วย วิทยาศาสตร์ต่างๆมากมาย พญานาคถูกพิสูจน์การมีตัวตน อีกทั้งยีงเสนอความหมายขององค์ความรู้ทั้งปวง ของวัฒนธรรมอีสาน ลุ่มแม่น้้าโขง ที่ไม่สามารถสืบค้นผู้คิดค้นได้ ไม่ว่าจะเป็นการรักษาไข้ การกินอยู่ไปจนถึง การห้ามหมาขี้ องค์ความรู้นี้แสดงให้เห็นในภาพยายสอนให้หลานท้า แต่ในขณะเดียวกัน องค์ความรู้ด้าน ศาสนาจะถูกถ่ายทอดจาดสงฆ์สู่ชาวบ้าน

นอกจากนี้ยังพบว่ามีการใช้ความเชื่อเรื่องพญานาคเข้ามาสร้างสัญญะ และ สัญลักษณ์ เช่นรูปปั้น พญานาคในสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ วัดวาอาราม และความเชื่อเรื่องพญานาคยังเป็นกลไกลที่เชื่อมโยงคนในสังคมเข้า ด้วยกันรวมถึงเป็นตัวกำหนดบทบาทหน้าที่ให้กับคนในสังคม และ สร้างความสัมพันธ์ของคนในสังคมผ่าน กิจกรรมต่างๆทำให้เกิดการปฏิสัมพันธ์ สามารถสรุป ได้ว่าความเชื่อเรื่องพญานาคทำให้เกิดพลังบางอย่างใน ชุมชนจึงทำให้ความเชื่อนั้นธ ารงอยู่จนถึงปัจจุบัน แม่น้ าเป็นพื้นที่ที่มีการต่อรอง ต่อสู้ และประสานอยู่ร่วมกัน ของโลกทัศน์วิธีคิด การแสวงหาความรู้ วิธีการจักการทรัพยากร และ การแสดงออกถึงพหุวัฒนธรรมที่แตกต่าง

หากสนใจเรื่องอื่นๆ เพิ่มเติม

สนับสุนนบทความโดย Joker Game   joker game  ,  joker slot

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *

Related Post